การออกแบบสวนให้มีสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม

การสร้างสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม (Establish an Appro­priate Experience)

ออกแบบให้เข้ากับสถานที่นั้น ๆ (Suit to Personality of Place)

สถานที่แต่ละแห่งมีลักษณะต่างกัน เช่น สง่างาม สงบ ร่าเริง ฯลฯ ซึ่งสิ่งเหล่านี้เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ ส่วนสิ่งที่มนุษย์สรางขึ้นมีคอนกรีต เหล็ก อิฐ ฯลฯ ซึ่งก็แตกต่างกับสิ่งที่มีอยู่ตามธรรมชาติ ดังนั้นจึงมีอยู่ 2 วิธีที่จะทำให้เขากับสภาพแวดล้อมได้คือ

1. การต่อเติมทางด้านวัตถุ คือมีการต่อเติมจากสภาพพื้นที่นั้น ๆ ทำให้ดูเหมือนว่าเกิดจากสถานที่นั้นจริง ๆ เช่น (รูป 5.1) หรือดูแล้วเหมือนตัวอาคารโผล่มาจากพื้นดิน เช่น (รูป 5.2)

2. การระมัดระวังในการออกแบบเนื่องจากสภาพแวดล้อม เพื่อให้ได้ลักษณะที่เป็นเอกลักษณ์ของบริเวณนั้น เช่น สถานที่ทางโบราณคดี ลักษณะเส้น รูปร่าง ผิวสัมผัส สี ต้นไม้เดิม ดินและหิน สิ่งเหล่านี้เราอาจนำมาใช้เป็นวัสดุในการก่อสร้างใหม่ เพื่อให้กลมกลืนกับลักษณะของตัวอาคารเดิม หรือกลมกลืนกับสภาพธรรมชาติในเขตนั้น

ลักษณะที่กล่าวมานี้เน้นสภาพตามธรรมชาติมากกว่า เช่น ภาพ (รูป 5.3) เป็นการสร้างบ้านให้มีลักษณะคล้ายกับต้นไม้ พื้นดินแถบนั้น เรียกว่า การทำให้มนุษย์เข้ากับธรรมชาติได้

ส่วนการออกแบบให้เข้ากับสิ่งเก่า ๆ รอบด้านทาง เสียง เส้น สี ผิวสัมผัส และรูปร่าง ซึ่งมองดูแล้วกลมกลืนกับตัวอาคารเก่า ๆ บริเวณนั้น เรียกว่า การทำสิ่งใหม่ให้เข้ากับสิ่งเก่าได้ (รูป 5.4, 5.5)

ออกแบบให้เหมาะกับผู้ใช้ (Suited to Personality of User)

เมื่อพิจารณาจากนิสัยของประชาชนในแต่ละท้องที่แล้ว จะทำให้ทราบถึงความต้องการและความชอบของคนเหล่านั้น พยายามนำเอาลักษณะที่บุคคลทั่วไปชอบมาไว้ในงานออกแบบทั่งนี้เพื่อประชาชนทั่วไปจะได้มีโอกาสใช้อย่างคุ้มค่า แต่ก็ควรจะสะอาดตา มั่นคงแข็งแรง และให้ผู้ใช้สถานที่เกิดความรูสึกสบายใจในขณะที่ใช้สถานที่เหล่านั้นด้วย (รูป 5.6) สถานที่สาธารณะอาจออกแบบให้หรูหราได้ เช่น มีน้ำพุ น้ำตกอยู่กลางสวนสาธารณะ

ออกแบบให้เหมาะกับการใช้ (Suit to Personality of Func­tion)

ผู้ที่ชอบไปเที่ยวสวนสาธารณะบางครั้งก็ตัดสินใจไม่ได้ว่าจะทำอะไรดี จะเล่นเกมส์ชนิดไหนบ้าง จึงต้องใช้เวลานั่งพักก่อน ดังนั้นควรออกแบบให้มีมุมสงบ (รูป 5.7) ในบรรยากาศเงียบ ๆ สีอ่อนนุ่ม เพื่อให้ผู้นั่งพักเพลิดเพลิน และได้มองดูการละเล่นต่าง ๆ รอบด้านว่าชอบแบบไหน เพื่อว่าจะได้ไปเล่นเกมส์นั้น ๆ ในภายหลัง

ออกแบบให้สัดส่วนพอเหมาะ (Suit to Scale)

การออกแบบตกแต่งบริเวณภายนอกสถานที่เกี่ยวเนื่องกับสัดส่วน 2 อย่างคือ

1. สัดส่วนของมนุษย์ (Human Scale)

มนุษย์ส่วนใหญ่จะรู้สึกคุ้นเคยเฉพาะสิ่งที่ตนเองรู้จัก และมักจะเปรียบเทียบกับตัวเองเสมอ เช่น เปรียบส่วนสูงของตัวเอง แขน ขา นิ้ว กับ ต้นไม้ ประตู หรือสิ่งของอื่น ๆ (รูป 5.8) มนุษย์จะเกิดความรู้สึกวุ่นวายใจเพราะไม่สามารถที่จะเข้าใจถึงสถานที่เป็นอยู่อันเนื่องมาจากสัดส่วนที่ผิด และไม่สบายใจในขณะที่ใช้สถานที่นั้น นอกจากนั้นยังต้องให้ผู้ใช้รู้สึกปลอดภัยด้วย ทุกคนต้องการให้สิ่งต่าง ๆ รอบ ๆ ด้านมีขนาดที่พอเหมาะกับตัวเอง และสามารถเปรียบเทียบกับตนเองได้ (รูป 5.9)

2. สัดส่วนเนื่องจากความเร็ว (Speed Scale)

สัดส่วนจากความเร็วเป็นส่วนหนึ่งที่ต้องคำนึงถึง เพราะการกวาดสายตามองดูขณะที่ผ่านไปด้วยความเร็วที่แตกต่างกันจะทำให้มองเห็นภาพต่างกันด้วย เช่น เมื่อนั่งอยู่บนรถด้วยความเร็ว 100 กม./ชม. จะสังเกตเห็นเฉพาะรูปร่างใหญ่อย่างคร่าว ๆ สิ่งที่มีผิวหยาบ ๆ ตัดกัน หรือกลุ่มสีใหญ่ ๆ เท่านั้น (รูป 5.10) รายละเอียดเล็ก ๆน้อย ๆ ไม่สามารถมองเห็นได้

ถ้าเรากำลังเดิน จะสามารถมองเห็นสิ่งต่าง ๆ รอบ ๆ ด้านได้มากกว่า (รูป 5.11) แต่เมื่อเราหยุด จะสามารถสำรวจ และเข้าใจรายละเอียดทุกอย่าง เช่น สี ความงาม ดังนั้นเมื่อยืนนิ่ง ๆ (รูป 5.12) รายละเอียดจะมากขึ้นอีก ถ้าปราศจากความรู้เหล่านี้แล้วจะทำให้รูปแบบที่ออกมาน่าเบื่อ และผิดจุดมุ่งหมายได้

การตกแต่งสถานที่ทุกแห่งต้องคิดถึงผู้ใช้ ลักษณะของการใช้สถานที่และสัดส่วนของสิ่งต่าง ๆ ให้เหมาะสม ซึ่งการออกแบบนั้นก็มีจุดมุ่งหมาย เพื่อที่จะถูกใจผู้ใช้หรือประชาชนทั่วไป โดยต้องคิดถึงความงามและประโยชน์ใช้สอยควบคู่กันไป

จากภาพแรก (รูป 5.13) จะเห็นได้ว่านักออกแบบไม่มีประสบการณ์ และไม่ได้ทำงานออกแบบของเขาอย่างเต็มที ส่วนภาพที่ 2 (รูป 5.14) พบว่านักออกแบบมีความรู้สึกสนุกสนาน และมีชีวิตชีวาในงานออกแบบมากกว่า

ด้วยเหตุนี้ ผู้ออกแบบจำเป็นต้องถามตนเองอยู่เสมอว่าทำไม? ทั้งนี้ต้องมีคำตอบที่ชัดเจน และมีเหตุผลเหมาะสมทุกข้อด้วย



Comments are closed.

This entry was posted on July 4, 2012 and is filed under จัดสวนพักผ่อนหย่อนใจ. Written by: . You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. Responses are currently closed, but you can trackback from your own site.